ประวัติของบ้านกุดเรือใหญ่

  ประวัติความเป็นมา     

            เดิมชุมชนกุดเรือใหญ่ สันนิษฐานว่าเป็นชนเผ่าไทดำ โยกย้ายมาจากตอนเหนือของเวียตนามมาอยู่ที่ "บ้านดุทุ่งซำ" แขวงอุดมไชย ประเทศลาว แล้วได้อพยพถิ่นฐานเรื่อยลงมาตามลำน้ำโขง และ เข้ามาฝั่งไทย โดยอยู่ที่ "บ้านแร่"  (สันนิษฐานว่าอยู่ในเขตเทศบาลวานรนิวาส ในปัจจุบัน) จากนั้นได้อพยพย้ายเข้ามาอยู่ "บ้านวา" (ตั้งอยู่ทิศตะวันตกเฉียงเหนือของบ้านกุดเรือน้อยปัจจุบัน) และได้ย้ายถิ่นฐานมาเรื่อยๆ มาตั้งอยู่ที่ "บ้านดอนขาว" (อยู่ทิศตะวันตกของหมู่บ้านกุดเรือใหญ่ ในปัจจุบัน) จากนั้นได้ย้ายไปอยู่ที่ "บ้านโนนงิ้วผา"(เป็นเนิน บนถนนสู่บ้านนาซออยู่ทางทิศตะวันตกของหมู่บ้านปัจจุบัน สมัยก่อนมีต้นงิ้วขนาดใหญ่ซึ่งในท้องถิ่นเรียกต้นงิ้วผา ปัจจุบันถูกตัดโค่นแล้ว) ต่อมาได้เกิดไฟไหม้หมู่บ้าน จึงได้ย้ายมาอยู่ "บ้านดอนกอก" และได้เปลี่ยนชื่อเป็น "บ้านกุดเรือ" ซึ่งเรียกตามลำห้วยที่อยู่ทางทิศตะวันตกของบ้าน ซึ่งมีชื่อว่า"วังเรือ" ตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา เดิมทีชุมชนบ้านกุดเรือจะมีอยู่ 2 เผ่า คือ "เผ่าพูดภาษาลาว" ซึ่งอพยพมาจากจังหวัดอุบลราชธานี และ "เผ่าพูดภาษาโย้ย" แต่ต่อมาเผ่าพูดภาษาลาวได้แยกตัวออกไปตั้งหมู่บ้านใหม่ คือ"บ้านนาซอ" ในปัจจุบัน ชาวบ้านกุดเรือเป็นเผ่าพันธุ์ ที่ไม่ชอบรุกรานใคร ชอบอยู่อย่างอิสระ ชอบการปกครองในระบอบประชาธิปไตย อันมีชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ทรงเป็นพระประมุข หลังจากชาวเผ่าที่พูดภาษาลาวได้แยกตัวออกไปแล้วบ้านกุดเรือไม่เคยรับเผ่าอื่นมาอยู่ด้วย เว้นแต่คนที่เข้ามาเป็นลูกเขย ลูกสะใภ้เท่านั้น จึงไม่มีจำนวนหลังคาเรือนมากเท่าที่ควร และยังคงอนุรักษ์วัฒนธรรมภาษา "ภาษาโย้ย" ไว้ และคงสำเนียงเป็นเอกลักษณ์เฉพาะของบ้านกุดเรือโดยไม่ผิดเพี้ยนตลอดมา

ศาสนา 
ชาวบ้านนับถือศาสนาพุทธ 100 % มีวัดอรัญวิเวก เป็นที่รวมจิตใจของชาวบ้าน และมีโรงเรียนบ้านกุดเรือเป็นสถานศึกษาให้ความรู้แก่เด็กและเยาวชนในหมู่บ้าน 

อาชีพ ชาวบ้านกุดเรือใหญ่ประกอบอาชีพทางการเกษตรเป็นส่วนใหญ่ ได้แก่ ทำนา ทำสวน

เลี้ยงสัตว์ และมีอาชีพเสริม ได้แก่ ทำเครื่องจักสาน ทอผ้า เป็นต้น

ลักษณะภูมิศาสตร์ทั่วไป

- เนื้อที่ทั้งหมด 9,125 ไร่ พื้นที่ทำการเกษตร 6,335 ไร่
- จำนวนครัวเรือน 146 ครัวเรือน
- ประชากร 661 คน เป็นชาย 332 คน เป็นหญิง 329 คน

ลักษณะภูมิประเทศ

บ้านกุดเรือใหญ่ ตั้งอยู่ที่ราบลุ่ม มีลำห้วยไหลผ่าน โดยปกติมี 3 ฤดู ได้แก่ ฤดูร้อน ฤดูหนาวและฤดูฝน ปริมาณน้ำฝนตกแต่ละปีอยู่ในเกณฑ์ดี

สภาพทางเศรษฐกิจ

- รายได้เฉลี่ย 38,886 บาท/คน/ปี
- ครัวเรือนมีการออม 37.67 %
- ชาวบ้านส่วนใหญ่ทำนา 2,744 ไร่ คิดเป็น 43.31 % ของพื้นที่การเกษตรทั้งหมด
- ผลผลิตของชุมชน ได้แก่ ข้าว โคขุน จักสาน และผ้าย้อมคราม
- ประชาชนมีไฟฟ้าครบทุกหลังคาเรือน

สภาพทางสังคม

- บ้านเรือนมีความมั่นคงถาวร เป็นระเบียบถูกสุขลักษณะ ครอบครัวอบอุ่น

- ครัวเรือนส่วนใหญ่เป็นสมาชิกกลุ่ม
- เด็กและเยาวชนได้รับการศึกษาขั้นพื้นฐานทุกคน
- คนอายุ 15 – 60 ปี อ่านออกเขียนได้ทุกคน 
ประเพณี 
มีประเพณีเหมือนชาวอิสานทั่วไปได้แก่ บุญขึ้นปีใหม่ บุญสงกรานต์ บุญประทายข้าวเปลือก บุญเข้าพรรษา บุญข้าวสาก บุญข้าวประดับดิน บุญออกพรรษา บุญกฐิน ซึ่งยังปฏิบัติอยู่อย่างต่อเนื่อง

ผลิตภัณฑ์ของชุมชน

ชาวบ้านกุดเรือใหญ่ จะรวมตัวกันเป็นกลุ่มเพื่อจัดทำผลิตภัณฑ์ชุมชน ที่เด่นๆ ได้แก่

1) กลุ่มทอผ้าฝ้ายย้อมคราม

2) กลุ่มจักสานผลิตภัณฑ์จากไม้ไผ่

การเดินทางเข้าหมู่บ้าน จากจังหวัดสกลนคร-อำเภอวานรนิวาส ระยะทาง 80 กม. จากอำเภอวานรนิวาสถึงบ้านกุดเรือใหญ่ ระยะทาง 13 กม

วิเคราะห์หมู่บ้าน บ้านกุดเรือใหญ่ เป็นหมู่บ้านที่มีแหล่งน้ำอุปโภคและบริโภค จำนวนมาก เหมาะแก่การประกอบอาชีพเกษตรกรรม สามารถเป็นแหล่งผลิตอาหารปลอดสารพิษ ได้แก่ ข้าว เนื้อโค สัตว์เลี้ยงอื่นๆ และพืชผักสวนครัว